Projecten binnen NuHCaS
lopende projecten
afgelopen projecten
Data
Hieronder vallen de projecten die aansluiten bij de concepten ‘Data op maat’, ‘Meten is weten’ en ‘De innerlijke mens’ uit de NuHCaS roadmaps.
In Smart Meal Planning wordt gebruik gemaakt van de modernste AI-technieken om de voorraadplanning in de kant-en-klare voedingssector te verbeteren. Het project streeft ernaar de vraag van de consument op één lijn te brengen met de productie, waardoor voedselverspilling afneemt en de operationele prestaties worden verbeterd.
FINE is een COOCK+ project waarin uitgezocht wordt wat de mogelijkheden zijn van accurate datacaptatie in een zorgcontext met behulp van een bestaande tool om voedselconsumptie te meten op het bord. Om voedselverspilling tegen te gaan, maar ook om er zeker van te zijn dat de zorgbehoevende de juiste hoeveelheid voedingsstoffen inneemt, is het belangrijk om te weten ‘wat’ en ‘hoeveel’ er gegeten wordt van een aangeboden maaltijd. Deze informatie kan als startpunt dienen om later data vanuit verschillende bronnen samen te brengen en zo een health dataspace te creëren.
Preventie
Hieronder vallen de projecten die aansluiten bij de concepten ‘Doe het zelf’, ‘Preventie’, ‘De juiste keuze’ en ‘De betrokken consument’ uit de NuHCaS roadmaps.
Van richtlijn naar praktijk: in kaart brengen van de behoeften, doelen en determinanten met betrekking tot voeding en beweging ter bevordering van de reproductieve gezondheid.
Wetenschappelijk onderzoek onderbouwt de positieve bijdrage van gezonde voeding en beweging aan de reproductieve gezondheid, maar de implementatie van richtlijnen blijft achter. Dit project onderzoekt wat nodig is om de adviezen en richtlijnen om te zetten in effectief gezond gedrag en hoe intermediairs (zoals zorgprofessionals, leerkrachten…), jongeren, personen met een kinderwens en vrouwen in de (peri)menopauze hierbij het beste kunnen ondersteunen.
Het project bestaat uit twee complementaire luiken. In een eerste luik wordt gefocust op preconceptiegezondheid en wordt via een (internationale) bevraging in kaart gebracht wat “goede preconceptiegezondheid” precies inhoudt en welke elementen belangrijk zijn in de voorbereiding op zwangerschap en ouderschap. In een tweede luik ligt de focus op het vertalen van bestaande richtlijnen rond voeding en beweging naar effectief gedrag.
Door de behoeften, doelen en determinanten van deze doelgroepen én de rol van intermediairs systematisch te identificeren, wil dit project de basis leggen voor effectieve interventies en bijdragen aan het verkleinen van gezondheidsongelijkheden.
Het Intervention Mapping Protocol (IMP) dient als methodisch kader en de resultaten dragen bij aan de roadmap van de onderzoeksgroep Health Promotion om de reproductieve gezondheid te verbeteren. Dit project wil de ontbrekende schakel zijn tussen alle bestaande gezondheidsrichtlijnen (de kennis) en effectieve gedragsverandering (de praktijk).
Het project FiberQuest heeft als doel de kennis rond voedingsvezels in de graanverwerkende industrie te verhogen en deze actief te laten toepassen in productontwikkeling en -optimalisatie. Het richt zich vooral op het verhogen van het vezelgehalte in graanproducten zoals brood en biscuit, om zo de zogenaamde “fiber gap” in Vlaanderen te verkleinen en een positieve impact op de volksgezondheid te realiseren. In dit COOCK+ project worden wetenschappelijke inzichten vertaald naar praktische, bruikbare kennis voor bedrijven, aangevuld met inzichten in consumentenperceptie rond vezels en communicatie hierover. Via o.a. opleidingsreeksen, publicaties en events wordt deze kennis breed verspreid binnen de sector.
HIVE (Healthy Innovation for Vital Environments) richt zich op het versterken van preventie en eerstelijnszorg in de grensregio France–Wallonie–Vlaanderen, waar leefstijlgerelateerde aandoeningen, gezondheidsongelijkheden en beperkte gezondheidsvaardigheden sterk aanwezig zijn.
Centraal in het project staat de ontwikkeling van drie interregionale living labs, waarin innovatieve en geïntegreerde preventiemodellen worden ontwikkeld en getest in verschillende settings: het hoger onderwijs (campusomgeving), ziekenhuizen (zorgcontext rond obesitas en comorbiditeiten) en de publieke ruimte (lokale gemeenschappen en kwetsbare gezinnen). Binnen deze living labs ligt de nadruk op voeding en beweging als sleutelcomponenten van zowel primaire preventie (gezonde leefstijl en gezondheidsvaardigheden) als secundaire preventie (vroegdetectie en opvolging van risicogroepen).
HIVE werkt via een grensoverschrijdende samenwerking tussen Frankrijk en België, waarbij interventies parallel worden ontwikkeld en gevalideerd in verschillende contexten. Door inzet op co-creatie en een gemeenschappelijke methodologie (Intervention Mapping) leidt dit tot praktische tools, draaiboeken en schaalbare modellen die bijdragen aan duurzame, geïntegreerde leefstijlzorg en een sterkere aansluiting tussen onderwijs, zorg en samenleving.
Zorg
Hieronder vallen de projecten die aansluiten bij het concept ‘Zorg samen’ uit de NuHCaS roadmap voeding in de zorg.
In dit Erasmus-project wordt een opleidingsconcept op maat over sarcopenie ontwikkeld voor gezondheidswerkers.
Het project zet in op:
- Gezondheidswerkers kennis en vaardigheden bijbrengen over sarcopenie.
- Nieuwe opleidingsconcepten ontwikkelen in lijn met de meest recente normen voor online leren.
- Verschillende expertisegebieden samenbrengen.
- De verkregen resultaten verspreiden onder een diverse groep gezondheidswerkers (huisartsen, verpleegkundigen en fysiotherapeuten).
- Een duurzaam partnerschap opbouwen in heel Europa.
Dit onderzoeksproject heeft tot doel om abstracte, theoretische concepten voor de screening op sarcopenie te vertalen naar eenvoudige en haalbare praktijkrichtlijnen voor de thuiszorg. Via deskresearch en in co-creatie met thuiszorgorganisaties wordt een eenvoudige screeningsmethode ontwikkeld voor sarcopenie. Aan de hand van een teststudie wordt nagegaan of de ontwikkelde screeningsmethode een goede voorspeller is van sarcopenie. Eenvoudige richtlijnen voor screening worden opgesteld, vervolgens uitgetest in de praktijk en waar nodig geoptimaliseerd. Om de screeningsmethode in de basiswerking van de betrokken organisaties in te bedden, wordt aan het einde van dit project een opleiding ‘sarcopenie, een stapje voor’ ontwikkeld en aan het werkveld aangeboden via LevensLang Leren.
Explorerend onderzoek naar de inzetbaarheid van indirecte calorimetrie in functie van voedingsadvies bij oncologische patiënten in actieve behandeling.
Een adequate voedingstoestand is cruciaal voor het herstel, de therapietolerantie en de levenskwaliteit van oncologische patiënten. Een ontoereikende inschatting van de energiebehoefte kan leiden tot ondervoeding, verlies van vetvrije massa en verminderde weerstand – met impact op de prognose en het welzijn van de patiënt.
Binnen dit onderzoek wordt de inzetbaarheid van indirecte calorimetrie nagegaan in een klinische setting. Het veelvuldig gebruik van dit meettoestel bij oncologische patiënten in de klinische zorg werd tot op heden nog niet nagegaan. Daar oncologische patiënten nood hebben aan geïndividualiseerd voedingsadvies, kan de vraag gesteld worden of de indirecte calorimetrie een meerwaarde en ondersteuning kan bieden ten opzichte van de reeds gebruikte protocollen voor het geven van voedingsadvies. Als de gezondheidsparameters tussen beide significant verschillend zijn, kan het gebruik van de indirecte calorimeter eventueel uitgebreid worden naar meerdere sectoren. Daarnaast zal er een zorgpad ontwikkeld worden voor oncologische patiënten en diëtisten. Dit zorgpad kan een leidraad vormen voor diëtist in het kader van het geven van voedingsadvies. Verder kan het een houvast bieden voor oncologische patiënten tijdens hun behandelingstraject.
Binnen de oncologische zorg spelen het gedrag van de patiënt (o.a. voeding en beweging) en de organisatie van het zorgtraject een belangrijke rol in het behandelproces en de kwaliteit van leven. Toch sluiten zorgtrajecten vandaag niet altijd volledig aan op de noden van patiënten.
Met KOMPAS onderzoeken we hoe het zorgtraject binnen de oncologische zorg geoptimaliseerd kan worden, zodat het beter tegemoetkomt aan die noden. Via semi-gestructureerde interviews verzamelen we input om zowel het huidige als het gewenste zorgtraject te visualiseren.
Op basis van de geïdentificeerde verschillen formuleren we gerichte doelstellingen en werken we interventies uit die inspelen op gedrags- en omgevingsdeterminanten, met focus op voeding en beweging. Daarbij verkennen we ook innovatieve meetmethoden zoals indirecte calorimetrie en BIVA om het zorgtraject beter te ondersteunen. KOMPAS resulteert in concrete, toepasbare handvatten voor zorgprofessionals om leefstijlzorg te integreren en zo bij te dragen aan een patiëntgerichter oncologisch zorgtraject.
Aanbod
Hieronder vallen de projecten die aansluiten bij de concepten ‘Voeding op maat’, ‘Kwaliteit tot op het bord’, ‘Keuze & beleving’, ‘Van akker tot bord’ en ‘Lekker en gezond’ uit de NuHCaS roadmaps.
In het project PROCHEF worden innovatieve leermodules ontwikkeld die de implementatie van meer plantaardige voeding in grootkeukens moet faciliteren. De modules zijn gericht op grootkeukenchefs, grootkeukenmedewerkers, leerkrachten in voedingsgerelateerde opleidingen, …
PROCHEF wil een positieve impact creëren op de manier waarop we eten in grootkeukens. Samen kunnen we de weg banen naar een smakelijke en evenwichtige toekomst!
Het project sluit naadloos aan bij de doelstelling van de Vlaamse Green Deal genaamd “Eiwitshift op ons bord.” De Green Deal streeft ernaar om de verhouding tussen dierlijke en plantaardige eiwitten in de Vlaamse consumptie te verbeteren. Het ambitieuze doel is om tegen 2030 een verschuiving te bereiken naar 40% dierlijke en 60% plantaardige eiwitten.
Gezonde en lekkere voeding hoort deel uit te maken van het zorgaanbod. Als aan die voeding een verhaal van een lokale boer kan gekoppeld worden dan werkt dit versterkend. In het EIP-project ‘ZoBio’ willen we lange-termijnsamenwerkingen tussen zorginstellingen en lokale bioboeren faciliteren en begeleiden. Daarnaast beoogt ZoBio andere zorginstellingen en boeren te inspireren met behulp van lerende netwerken en de juiste communicatie om gelijkaardige samenwerkingen aan te gaan.
ZoBio ging van start op 1 maart, lees hier het persbericht.
In TargetDigest worden de mogelijkheden onderzocht van het gebruik van labo-simulaties van het maagdarmstelsel voor het optimaal ontwerpen van voedingssupplementen en brood voor een heel specifieke doelgroep, namelijk personen die een maag-darmverkleining hebben ondergaan.
Plantaardige alternatieven veroveren de winkelrekken. Maar in de Vlaamse grootkeukens hebben ze de smaak nog niet helemaal te pakken. Met het COOCK+-project Pilots gaan we op zoek naar oplossingen. Van innovatieve verwerkingstechnieken tot smakelijke recepten die grootkeukens doen watertanden. Met een praktisch demo- en opleidingsprogramma helpen we voedingsbedrijven, ingrediëntenleveranciers en grootkeukens om zelf smakelijke plantaardige gerechten te bereiden.
Samen naar een succesrecept
We bundelen onze kennis met Flanders’ FOOD en ILVO en testen alles in de pilot plants Food Pilot en FR&D Hall. Onze focus ligt op drie thema’s:
- De verwerking van innovatieve plantaardige grondstoffen tot functionele eiwitten en voedingsvezels.
- De toepassing van deze ingrediënten in modelrecepturen voor burgers en repen.
- Procesoptimalisatie: bereiden, regenereren en warmhouden van alternatieve eiwitrijke voedingsproducten met behoud van smaak en voedingswaarde.
Via publicaties, opleidingen en studiedagen stomen we voedingsbedrijven en grootkeukens klaar om zelf aan de slag te gaan met plantaardige alternatieven.
ZoBio 2.0 stimuleert samenwerking tussen zorginstellingen en lokale bioboeren om meer lokale biologische producten in zorgkeukens te integreren. Het project pakt praktische en organisatorische drempels aan en ondersteunt concrete samenwerkingen via matchmaking en begeleiding. Door kennisdeling en ervaringsuitwisseling worden nieuwe en bestaande samenwerkingen versterkt. Het doel is een duurzame verankering van lokale bioproducten in zorg- en grootkeukens.
Het project FoStrFiber (Food Structural Design by Fibers) richt zich op de ontwikkeling van wetenschappelijk onderbouwde strategieën om de structuur, textuur en nutritionele kwaliteit van voedingsproducten te verbeteren via plantaardige vezels. Het vertrekt vanuit de vaststelling dat klassieke verdikkingsmiddelen (zoals zetmeel en gom) nadelen hebben op vlak van gezondheid, duurzaamheid en veilig gebruik in specifieke doelgroepen zoals ouderen of personen met slikproblemen. Daarom onderzoekt het project complementaire strategieën voor voedselstructurering en hun effect op de menselijke gezondheid, ten opzichte van de conventionele verdikkingsmiddelen.
Consumenten, gezondheidsactoren en overheden verwachten voedingsoplossingen die niet alleen lekker zijn, maar ook bijdragen aan gezondheid, welzijn en preventie en die voldoen aan hun bijzondere voedingsbehoeften.
Voor voedingsbedrijven die actief zijn binnen dit domein brengt deze evolutie nieuwe uitdagingen met zich mee. Hoe ontwikkel je producten en maaltijden die zowel smaakvol als nutritioneel optimaal zijn? Welke technologische en procesmatige aanpassingen zijn nodig? En hoe speel je in op de steeds hogere verwachtingen van consumenten?
Dit project biedt een antwoord op deze nood. Het voorziet een verdere uitbreiding van de Food Research & Development Hall (FR&D Hall) in het Food Innovation Park. Voedingsbedrijven, zorgorganisaties, cateringbedrijven en andere partners kunnen er terecht voor het ontwikkelen van innovatieve producten en processen en het testen en optimaliseren ervan. Bovendien voorziet dit project in de uitbouw van een nieuwe demoruimte. Deze ruimte is nauw verbonden met de FR&D hall en biedt mogelijkheden voor demonstraties, kennisdeling, opleidingen en inspiratiesessies. Zo kunnen innovaties sneller worden gevaloriseerd en vinden nieuwe inzichten gemakkelijker hun weg naar de praktijk.
Binnen dit LEADER project willen we de verbinding leggen tussen de catering van zorgorganisaties en lokale boeren, en dit in 2 regio’s namelijk Geraardsbergen en Ath. Ervaringen en leerlessen uit eerdere projecten zoals EIP ZoBio en Leader ‘Verbinding Boer en zorg’ zullen helpen om deze replicatie tot stand te laten komen.
- (Co)promotoren:
- Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen tot Dender vzw, ILVO, Toerisme Oost-Vlaanderen
- Partners
- Stad Geraardsbergen, Landschapspark Vlaamse Ardennen, Commission de gestion du parc naturel du pays des collines asbl, maison du tourisme de Wallonie picarde